Bağımsız denetime tabi olmasını belirleyen hadler ve kriterler

TARİH 15 Mart 2016
KATEGORİ Mali Ajanda
OKUNMA SAYISI 84

ŞİRKETLERİN TÜRK TİCARET KANUNU’NA GÖRE BAĞIMSIZ DENETİME TABİ OLMASINI BELİRLEYEN HADLER VE KRİTERLER:

Şirketlerin Türk Ticaret Kanununa göre bağımsız denetime tabi olup olmayacağı Bakanlar Kurulu
Kararları ile belirlenmektedir.
İlk olarak 23 Ocak 2013 tarihinde yayımlanan 2012/4213 sayılı Karar ile şirketlerin bu kapsama
girmesine ilişkin kriterler belirlenmiş olup, daha sonra 2014/5973 ve 2014/7149 sayılı Karar ile bu
Kararda bazı değişiklikler yapılmıştır. Kararın, sonraki değişiklikler işlenmiş son hali sirkülerimizin
ekinde sunulmuştur.
2012/4213 sayılı Karar uyarınca:
Karar ekindeki (I) No’lu listede sayılan şirketler başkaca bir hususa bakılmaksızın doğrudan
bağımsız denetim kapsamındadır. (Örneğin; sermaye piyasası araçları borsada işlem gören
şirketler, bankalar, sigorta şirketleri)
Karar ekindeki (II) sayılı listede sayılan şirketler ise tek başına veya bağlı ortaklıkları, ve iştirakleri ile
birlikte söz konusu listede sayılan sınırları aşıyorlarsa bağımsız denetime tabidir (Örneğin; en az %
25 i derneklere ya da vakıflara ait şirketler, bazı enerji şirketleri, yurt çapında günlük gazete
yayımlayan şirketler )
Bu listelere girmeyen diğer şirketlerde ise bağımsız denetim kapsamına girip girmedikleri
hususunda tek başına veya bağlı ortaklıkları ve iştirakleri ile birlikte aktif toplamı, yıllık net satış
hasılatı ve çalışan sayısı kriterlerine bakılacaktır. Halen geçerli Hadler aşağıdaki şekildedir:
Aktif Toplamı 50.000.000 TL
Net Satış Hasılatı 100.000.000 TL
Çalışan Sayısı 200 kişi ve üstü
Şirketler, tek başına veya bağlı ortaklıkları ve iştirakleri ile birlikte olarak yukarıda belirtilmiş
hadlerin en az ikisini son iki yılda da aşıyorlarsa bağımsız denetim kapsamına girmiş olacaklardır.
Bu nedenle, halen bağımsız denetim kapsamında olmayan şirketlerin 2016 yılında bağımsız
denetim kapsamına girip girmediklerini bu açıdan kontrol etmeleri önem arz etmektedir. (2015
ve 2014 yılları bilanço ve gelir tabloları ile çalışan sayılarına bakılacaktır)
Denetçi, şirketin olağan genel kurulunda seçilecektir. Şirketler topluluğunun denetçisi ise ana
şirketin genel kurulunca seçilecektir. Bağımsız denetim yapmak üzere Kamu Gözetimi Muhasebe
ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yetkilendirilenler denetçi olabilmektedir.
Halen bağımsız denetime tabi olmayan anonim ve limited şirketlerin 2016 yılında bağımsız
denetime tabi olup olmayacaklarını yukarıda yer verilen mevzuat çerçevesinde belirlemesi ve
eğer kapsama giriyorlarsa genel kurullarında bağımsız denetçi (varsa ayrıca topluluk denetçisi)
seçmeleri gerekmektedir. Denetime tabi olduğu hâlde, denetlettirilmemiş finansal tablolar ile
yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu, düzenlenmemiş hükmündedir.
NOT: Konu hakkında Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun
Bağımsız Denetime Tabi Olacak Şirketlerin Belirlenmesine Dair Bakanlar Kurulu Kararına İlişkin Usul
ve Esasları içeren kararına da bakılmalıdır. (Anılan Karar ilk olarak 12.3.2013 tarihli Resmi
Gazetede yayımlanmış, daha sonra 10.10.2014 ve 20.02.2015 tarihli Resmi Gazetelerde
yayımlanan Kararlar ile bazı bölümleri değiştirilmiştir)

SAYGILARIMIZLA.

23.1.2013 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 2012/4213 sayılı Karar
( 14.3.2013 tarihli RG de yayımlanan 2014/5973 sy Karar ve 1.2.2015 tarihli RG de
yayımlanan 2014/7149 sy Karar değişiklikleri işlenmiştir)
Bağımsız Denetime Tabi Olacak Şirketlerin Belirlenmesine
Dair Karar
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu Kararın amacı, 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret
Kanununun 398 inci maddesi kapsamında denetime tabi olacak şirketlere ilişkin usul ve
esasları belirlemektir.
Tanımlar
MADDE 2- (1) Bu Kararda geçen;
a) Kurum: Kamu Gözetim Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunu,
b) Şirket: 6102 sayılı Kanunda düzenlenen sermaye şirketlerini,
c) TMS: Türkiye Muhasebe Standartlarını,
ifade eder.
(2) Bu Kararda tanımı bulunmayan terimler TMS'deki anlamlarıyla kullanılmıştır.
Bağımsız denetime tabi olacak şirketler
MADDE 3- (1) Tek başına veya bağlı ortaklıkları ve iştirakleriyle birlikte aşağıdaki üç
ölçütten en az ikisini sağlayan şirketler ile ekli (I) sayılı liste kapsamında yer alan şirketler,
6102 sayılı Kanun ile 26/9/2011 tarihli ve 660 sayılı Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim
Standartları Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname
hükümleri çerçevesinde bağımsız denetime tabidir:
b) Aktif toplamı 50 Milyon ve üstü Türk Lirası.
c) Yıllık net satış hasılatı 100 Milyon ve üstü Türk Lirası.
ç) Çalışan sayısı 200 ve üstü.
(2) Ekli (II) sayılı liste kapsamında yer alan şirketler, tek başına veya bağlı ortaklıkları
ve iştirakleriyle birlikte listede belirtilen sınırlamalar dikkate alınarak, 6102 sayılı Kanun ile
660 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleri çerçevesinde bağımsız denetime tabidir.
(3) Ekli (I) sayılı liste kapsamında yer alanlar hariç olmak üzere 24/11/1994 tarihli ve
4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanuna tabi kuruluşlar ile ekli (II) sayılı
listenin yedinci sırası kapsamına giren kuruluşlar hariç olmak üzere sermayesinin en az % 50
ve daha fazlası Devlete, il özel idarelerine, kanunla kurulmuş vakıflara ve diğer kamu kurum
ve kuruluşlarına ait olan şirketler bu Kararın kapsamı dışındadır.
Uygulamaya ilişkin esaslar
MADDE 4- (1) Şirketler, bu Kararda belirtilen üç ölçütten en az ikisinin sınırlarını art
arda iki hesap döneminde aşmaları durumunda müteakip hesap döneminden itibaren bağımsız
denetime tabi olur. Bağımsız denetime tabi şirketler, söz konusu ölçütlerden en az ikisine ait
sınırların art arda iki hesap döneminde altında kalmaları ya da bir hesap döneminde söz
konusu ölçütlerden en az ikisinin sınırlarının yüzde yirmi veya daha fazla altında kalmaları
durumunda, müteakip hesap döneminden itibaren bağımsız denetim kapsamından çıkarılır.
(2) Bu Kararda belirtilen üç ölçütten ikisinin sınırlarının aşılıp aşılmadığının
belirlenmesinde; şirketin aktif toplamı ve yıllık net satış hasılatı bakımından yürürlükteki
mevzuat uyarınca hazırladıkları önceki yıllara ait (son iki yıldaki) finansal tablolar, çalışan
sayısı bakımından ise şirkette önceki yıllardaki (son iki yıldaki) ortalama çalışan sayısı esas
alınır.
(3) Bağlı ortaklıkları ve iştirakleri bulunan şirketler açısından bu Kararda belirtilen üç
ölçütten ikisinin sınırlarının aşılıp aşılmadığının belirlenmesinde; aktif toplamı ve yıllık net
satış hasılatı bakımından ana ortaklık ve bağlı ortaklığa ait finansal tablolarda yer alan
kalemlerin toplamı (varsa grup içi işlemler yok edilir), çalışan sayısı bakımından ise ana
ortaklıkta ve bağlı ortaklıkta önceki yıllardaki (son iki yıldaki) ortalama çalışan sayılarının
toplamı dikkate alınır. İştirakler açısından, söz konusu ölçütler iştirakteki hisseleri oranında
dikkate alınır.
(4) Bağımsız denetime tabi şirketlerin ara dönem sınırlı bağımsız denetim
yükümlülükleri, mevzuatta hüküm bulunmaması halinde Kurum tarafından belirlenir.
(5) Bu Kararda düzenlenmeyen hususlarda TMS'de yer alan hükümlere göre uygulama
yapılır.
(6) Bu Kararın uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye ve ortaya çıkabilecek
tereddütleri gidermeye Kurum yetkilidir.
Geçiş hükümleri
GEÇİCİ MADDE 1- (1) Ekli (II) sayılı listenin yedinci sırası ile sadece kamu iktisadi
teşebbüsleri bakımından olmak üzere aynı listenin dördüncü sırasında yer alan hükümler
1/1/2015 tarihinden itibaren uygulanır.
Yürürlük
MADDE 5-(1) Bu Karar 1/1/2013 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 6- (1) Bu Karar hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
(I) SAYILI LİSTE
1) Sermaye Piyasası Kanunu uyarınca Sermaye Piyasası Kurulunun düzenleme ve denetimine tabi
şirketlerden;
a) Yatırım kuruluşları,
b) Kolektif yatırım kuruluşları,
c) Portföy yönetim şirketleri,
ç) İpotek finansmanı kuruluşları,
d)Varlık kiralama şirketleri,
e)Merkezi takas kuruluşları,
f)Merkezi saklama kuruluşları,
g)Veri depolama kuruluşları,
ğ) Derecelendirme kuruluşları,
h)Değerleme kuruluşları,
ı) Sermaye piyasası araçları bir borsada ve/veya teşkilatlanmış diğer piyasalarda işlem gören anonim
şirketler.
i) Nitelikli yatırımcılara satılmak üzere pay hariç sermaye piyasası aracı ihraç eden anonim şirketler
2) 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu uyarınca Bankacılık Düzenleme ve Denetleme
Kurumunun düzenleme ve denetimine tabi şirketlerden;
a) Bankalar,
b) Derecelendirme kuruluşları,
c) Finansal holding şirketleri,
ç) Finansal kiralama şirketleri,
d) Faktoring şirketleri,
e) Finansman şirketleri,
f) Varlık yönetim şirketleri,
g)Finansal holding şirketleri üzerinde 5411 sayılı Kanunda tanımlandığı şekliyle nitelikli paya sahip olan
şirketler.
3) 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu ile 28/3/2001 tarihli ve 4632 sayılı Bireysel
Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu kapsamında faaliyet göstermekte olan sigorta, reasürans ve
emeklilik şirketleri.
4) Borsa İstanbul piyasalarında faaliyet göstermesine izin verilen yetkili müesseseler, kıymetli madenler
aracı kurumları, kıymetli maden üretimi veya ticareti ile iştigal eden anonim şirketler.
5) 10/2/2005 tarihli ve 5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu hükümleri uyarınca
anonim şirket halinde kurulan tarım ürünleri lisanslı depo şirketleri ile 11/8/1982 tarihli ve 2699 sayılı Umumi
Mağazalar Kanunu hükümleri uyarınca anonim şirket şeklinde kurulan şirketler.
6) Ulusal karasal, uydu ve kablolu televizyon sahibi medya hizmet sağlayıcı şirketler.
(II) SAYILI LİSTE
1) Sermayesinin en az % 25'i kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarına,
sendikalara, derneklere, vakıflara, kooperatiflere ve bunların üst kuruluşlarına doğrudan
veya dolaylı olarak ait olan şirketlerden aşağıdaki üç ölçütten en az ikisini sağlayanlar.
b) Aktif toplamı kırkmilyon ve üstü Türk Lirası.
c) Yıllık net satış hasılatı ellimilyon ve üstü Türk Lirası.
ç) Çalışan sayısı yüzyirmibeş ve üstü.
2) Yurt çapında günlük olarak gazete yayımlayan şirketlerden aşağıdaki üç ölçütten en
az ikisini sağlayanlar.
a) Aktif toplamı ellimilyon ve üstü Türk Lirası.
b) Yıllık net satış hasılatı yetmişbeşmilyon ve üstü Türk Lirası.
c) Çalışan sayısı yüzyetmişbeş ve üstü.
3) Kaynak tahsisi içermeyen yetkilendirme sahibi şirketler ile çağrı merkezi şirketleri
hariç olmak üzere, 15/1/2004 tarihli ve 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu, 5/11/2008
tarihli ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu ve 6102 sayılı Türk Ticaret
Kanununun 1525 inci maddesi kapsamında Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
denetimine tabi olan şirketlerden aşağıdaki üç ölçütten en az ikisini sağlayanlar.
a) Aktif toplamı 50 milyon ve üstü Türk Lirası.
b) Yıllık net satış hasılatı 100 milyon ve üstü Türk Lirası.
c) Çalışan sayısı 200 ve üstü.
4) 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu, 18/4/2001 tarihli ve 4646
sayılı Doğalgaz Piyasası Kanunu, 4/12/2003 tarihli ve 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu ve
2/3/2005 tarihli ve 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve
Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca Enerji Piyasası
Düzenleme Kurumu düzenlemelerine tabi olarak faaliyet gösteren lisans, sertifika veya
yetki belgesi sahibi şirketlerden (4046 sayılı Kanun hükümlerine tabi kamu iktisadi
teşebbüsleri hariç) aşağıdaki üç ölçütten en az ikisini sağlayanlar.
a) Aktif toplamı 50 milyon ve üstü Türk Lirası.
b) Yıllık net satış hasılatı 100 milyon ve üstü Türk Lirası.
c) Çalışan sayısı 200 ve üstü.
5) Sermaye piyasası araçları bir borsada ve/veya teşkilatlanmış diğer piyasalarda işlem
görmeyen ancak Sermaye Piyasası Kanunu kapsamında halka açık sayılan şirketlerden
aşağıdaki üç ölçütten en az ikisini sağlayanlar.
a)Aktif toplamı onbeşmilyon ve üstü Türk Lirası.
b) Yıllık net satış hasılatı yirmimilyon ve üstü Türk Lirası.
c) Çalışan sayısı elli ve üstü.
6) Gayri faal olan veya faaliyetleri geçici olarak durdurulan veya iptal edilmiş olan j
(gerekli ana sözleşme değişiklikleri ve benzeri prosedür işlemleri henüz gerçekleştirilmemiş
j olanlar dahil) iştirak ve şirketler hariç olmak üzere, Tasarruf Mevduatı ve Sigorta Fonunun
iştirakleri ile mülga 4389 sayılı Bankalar Kanunu ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu)
kapsamında Fon tarafından denetimi ve yönetimi devralman şirketlerden aşağıdaki üç
ölçütten en az ikisini sağlayanlar.
a) Aktif toplamı 50 Milyon ve üstü Türk Lirası.
b) Yıllık net satış hasılatı 100 Milyon ve üstü Türk Lirası.
c) Çalışan sayısı 200 ve üstü.
7) 8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun
Hükmünde Kararname kapsamında faaliyet gösteren kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı
ortaklıkları ile sermayesinin en az % 50'si belediyelere ait olan şirketlerden aşağıdaki üç
ölçütten en az ikisini sağlayanlar.
a) Aktif toplamı kırkmilyon ve üstü Türk Lirası.
b) Yıllık net satış hasılatı ellimilyon ve üstü Türk Lirası.
c) Çalışan sayısı yüzyirmibeş ve üstü.

 


Sitemizde sunulan özelliklerin ve sitenin işleyişi için bazı çerezlerin kullanılması teknik olarak zorunludur. Diğer bazı çerezler de sitemizi geliştirmek ve bizim tarafımızdan veya yetkili hizmet sağlayıcılarımız tarafından size ilgi alanınıza göre reklamların sunulması amacıyla kullanılmaktadır. Detaylı bilgi için Gizlilik Politikası, Çerez Politikası ve Aydınlatma metnini inceleyebilirsiniz.